"Dù có nhiều cố gắng để giữ vững sự ổn định cho môi trường kinh doanh có vốn đầu tư của nước ngoài, song một số điều luật của VN còn khó hiểu và khó áp dụng vào thực tế. Thiết nghĩ, cần có sự thống nhất trong việc áp dụng luật lệ và tiêu chuẩn chung, ngay cả trong các phòng ban của Chính phủ".

Đó là một trong số những ý kiến thẳng thắn của Ông Glen Reinsch - Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp Úc tại VN (AusCham) tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) - diễn đàn được tổ chức trước thềm Hội nghị giữa kỳ nhóm các nhà tài trợ cho Việt Nam sẽ khai mạc vào ngày 06/06/2008 tại Sapa, Lào Cai.

Thảo luận trong giờ giải lao hội nghị. Ảnh: ArtGlass

Thủ tục hành chính làm "tắc" thị trường

Theo ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản thành phố Hồ Chí Minh thủ tục hành chính nhiêu khê kéo dài là yếu tố gây khó khăn nhất cho các doanh nghiệp đầu tư phát triển bất động sản. Điều này đã tạo điều kiện và kẽ hở cho một số người thừa hành nhũng nhiễu, tiêu cực, gây "ách tắc" thị trường bất động sản.

Với tư cách là thành viên trong cộng đồng doanh nghiệp nước ngoài, ông Glen Reinsch - Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp Úc tại VN (AusCham) cho biết Việt Nam cần có những "chỉ dẫn thiết thực, hiệu quả và thống nhất hơn về thuế xuất nhập khẩu".

Ông Glen cũng gợi ý Việt Nam cần hủy bỏ việc cấp giấy phép tự do hoặc giấy phép không cần thiết và cần trả lương cao hơn nữa cho các quan chức chính phủ để họ chuyên tâm cống hiến công sức và trí tuệ cho những công việc chung.

Trong khi đó, ông Fred Burke - Nhóm Công tác Sản xuất và Phân phối lại phản ánh những khó khăn trong việc giải phóng mặt bằng do "quy trình đấu thầu và quy hoạch chưa minh bạch, thiếu sự phối hợp giữa các bộ liên quan như Bộ Xây dựng, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ kế hoạch và Đầu tư, khiến Luật kinh doanh bất động sản, Luật Nhà ở và Luật đất đai chồng chéo, thiếu nhất quán".

Thiếu lao động có tay nghề cao

Cũng giống như Diễn đàn Doanh nghiệp giữa kỳ năm ngoái, năm nay, vấn đề nhân lực lại tiếp tục nóng. Ông Alain Cany (EuroCham) cho hay mối quan tâm lớn của các doanh nghiệp, đồng thời cũng là một khó khăn mà các doanh nghiệp tiếp tục đối mặt chính là tình trạng thiếu hụt lực lượng lao động có kỹ năng lành nghề, đặc biệt là ở cấp quản lý. Ông chỉ rõ khó khăn này làm các DN trong và ngoài nước hoạt động tại Việt Nam "khó duy trì khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế". Trong diễn đàn trước, ông Alan cũng quan ngại rằng không có dấu hiệu cho thấy nhu cầu trên thị trường lao động được giải quyết.

Ông Tom McCleland - Tiểu ban thuế, Nhóm Sản xuất và Phân phối nêu thực tế: "Yếu tố vốn và lao động có kỹ năng, có trình độ cao là những yếu tố có tính lưu động và ngày càng dễ luân chuyển giữa các quốc gia". Chính vì vậy, chính sách thuế, đặc biệt là thuế thu nhập cá nhân, cần phải được xem xét một cách cẩn trọng để không gây thất thoát nguồn nhân lực quan trọng này.

Cần có hành động cấp bách với ngành tài chính

Giá cả tăng mạnh và lạm phát ở mức cao, tác động xấu đối với môi trường kinh doanh ở VN là những đề tài được thảo luận sâu tại diễn đàn. Ông Michael J. Pease - Chủ tịch phòng thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham) cho rằng, trong thời điểm hiện nay điều quan trọng nhất không phải là đổ lỗi hay chỉ trích về nguyên nhân gây ra bất ổn của nền kinh tế mà cần có những hành động cấp bách đối với ngành tài chính. Ông lý giải: "Sự yếu kém của một số định chế tài chính không chỉ đe dọa riêng ngành tài chính trong nước mà còn làm suy giảm niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài. VN cũng cần phải tăng tốc hơn nữa với những dự án hạ tầng quan trọng về điện và giao thông vận tải cũng như cần tiến hành cải cách ngay hệ thống đào tạo giáo dục".

Trưởng nhóm Ngân hàng Ashok Sud lại không mấy lạc quan khi khẳng định "cơn bão khủng hoảng tài chính toàn cầu còn lâu mới đi qua và sự suy thoái của thị trường quốc tế sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến Việt Nam trong những năm tới". Theo ông, hai vấn đề chính Việt Nam cần nhanh chóng giải quyết là kiểm soát lạm phát và giữ cho thâm hụt mậu dịch ở mức hợp lý.

Dầu vậy, ông Michael J. Pease vẫn cho rằng dù đang đối mặt với một số khó khăn về kinh tế, nhưng "Việt Nam vẫn là điểm thu hút hoạt động đầu tư nước ngoài. Các công ty Mỹ đang mong muốn được tận dụng những cơ hội đầu tư mới trong lĩnh vực hàng hóa và dịch vụ ở Việt Nam".

Nguyễn Dung